Szef karze Ci siedzieć w kurtce? Sprawdź, kiedy możesz odmówić pracy z powodu zimna i co pracodawca musi Ci zapewnić w 2026 r.

rozwiń >

Szef karze Ci siedzieć w kurtce? Sprawdź, kiedy możesz odmówić pracy z powodu zimna i co pracodawca musi Ci zapewnić - to działa również w 2026 r.

Czy wiesz, że oszczędzanie na ogrzewaniu może kosztować Twojego pracodawcę znacznie więcej niż rachunek za to ogrzewanie, którego skąpi? Państwowa Inspekcja Pracy (PIP) przypomina: zapewnienie odpowiedniej temperatury to nie dobra wola szefa, a jego prawny obowiązek. Sprawdzamy, jakie przywileje przysługują Ci, gdy słupki rtęci lecą w dół.

Praca w niskich temperaturach to temat, który każdej zimy rozgrzewa fora internetowe i działy HR. Choć mamy styczeń 2026 roku i technologie grzewcze poszły do przodu, problem niedogrzanych biur i magazynów wciąż powraca. Niezależnie od tego, co mówi Twój przełożony, przepisy BHP są w tej kwestii jasne i nieubłagane.

Magiczna granica: 14 czy 18 stopni Celsjusza?

To najczęstsze pytanie, jakie zadają pracownicy, którzy choć trochę liznęli tematu odpowiedniej temperatury w miejscu pracy. Odpowiedź zależy od tego, jak ciężką pracę wykonujesz. Przepisy dzielą obowiązki temperaturowe na dwie główne kategorie:

1. Praca lekka i biurowa: Jeśli pracujesz przy komputerze lub wykonujesz lekką pracę fizyczną, w pomieszczeniu nie może być zimniej niż 18°C. To absolutne minimum. Jeśli termometr wskazuje 17 stopni, pracodawca łamie prawo!
2. Praca fizyczna: W halach produkcyjnych, magazynach i innych miejscach, gdzie wysiłek fizyczny jest znaczny, dopuszczalna temperatura jest niższa, ale nie może spaść poniżej 14°C.

Herbata, kawa czy tylko wrzątek? Co musi zapewnić szef w czasie mrozów?

Zimno na zewnątrz (i to już poniżej 10°C) automatycznie uruchamia dodatkowe obowiązki pracodawcy, nawet jeśli pracujesz wewnątrz, ale w nieogrzewanym pomieszczeniu. Pracodawca ma obowiązek zapewnić ciepłe napoje pracownikom, gdy:

• pracują na otwartej przestrzeni, a temperatura spada poniżej 10°C.
• pracują w pomieszczeniach zamkniętych, gdzie temperatura z przyczyn technologicznych jest niższa niż stałe normy.

Napoje te muszą być gorące i dostępne w ciągu całej zmiany roboczej. Nie wystarczy czajnik w kuchni, jeśli nie ma do niego dostępu. To pracodawca musi zadbać, byś mógł się napić czegoś ciepłego zawsze, kiedy tego potrzebujesz.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Posiłki regeneracyjne – komu przysługuje darmowy lunch? Nie tylko w czasie mrozu!

To jeden z najbardziej pożądanych przywilejów, ale też najbardziej obwarowany przepisami. Nie każdy zmarznięty pracownik dostanie gorącą zupę. Posiłki profilaktyczne (regeneracyjne) należą się, gdy praca powoduje duży wydatek energetyczny organizmu. Zgodnie z wytycznymi przypominanymi przez PIP, gorący posiłek należy się, gdy:

• Pracujesz na zewnątrz: w okresie zimowym (od 1 listopada do 31 marca), jeśli Twój wysiłek fizyczny powoduje spalanie powyżej 1500 kcal (u mężczyzn) lub 1000 kcal (u kobiet) na zmianę roboczą.
• W pomieszczeniach zamkniętych: Jeśli temperatura utrzymuje się poniżej 10°C, a wydatek energetyczny przekracza 1000 kcal (dla obu płci).

Posiłek musi być wydawany w czasie przerw, być gorący i posiadać odpowiednią wartość kaloryczną. Jeśli pracodawca nie ma stołówki, może zapewnić np. bony żywieniowe do realizacji w pobliskich punktach gastronomicznych, ale uwaga – pracownik musi mieć zapewnioną możliwość spożycia tam gorącego posiłku.

Praca na dworze w zimnie – czy są limity?

Pracujesz na budowie, przy odśnieżaniu lub w transporcie? Tutaj zasady są jeszcze bardziej rygorystyczne. Oprócz posiłków i napojów, pracodawca musi zapewnić:

• Odzież ochronną: ciepłe ubrania, które chronią przed wiatrem i opadami. Co ważne – muszą być one dostosowane do rozmiaru pracownika (za duża kurtka to nie tylko dyskomfort, ale i zagrożenie wypadkiem). Uniwersalne, za ciasne czy za luźne ubrania, to nie jest prawidłowa realizacja tego obowiązku.
• Pomieszczenie do ogrzania się: to kluczowy punkt. Pracownicy muszą mieć miejsce, gdzie mogą schronić się przed zimnem, przebrać się i ogrzać. Temperatura w takim pomieszczeniu nie może być niższa niż 16°C.

Jest za zimno, mróz minus 20, wieje, sypie śniegiem. Czy mogę bezkarnie odmówić pracy szefowi?

To opcja atomowa w relacjach z szefem, ale w skrajnych przypadkach – uzasadniona. Artykuł 210 Kodeksu Pracy mówi, że masz prawo powstrzymać się od wykonywania pracy, gdy warunki nie odpowiadają przepisom BHP i stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla Twojego zdrowia lub życia.

Czy 17 stopni w biurze to bezpośrednie zagrożenie życia? Raczej nie, więc w takim przypadku odmowa pracy może zostać potraktowana jako porzucenie obowiązków. Jednak jeśli pracujesz w skrajnym wyziębieniu, bez zapewnionej odzieży ochronnej, co grozi hipotermią lub chorobą – masz prawo interweniować.

Zawsze najpierw zgłoś problem przełożonemu. Dopiero jeśli to nie pomaga, a warunki drastycznie odbiegają od norm (np. awaria ogrzewania przy mrozie -15°C na zewnątrz i temperaturze bliskiej zera w biurze), prawo stoi po Twojej stronie. Za czas powstrzymania się od pracy w takiej sytuacji zachowujesz prawo do wynagrodzenia - to szef nie zapewnił Ci właściwych warunków, a Ty byłeś gotowy do pracy.

Gdzie szukać pomocy, gdy nic nie pomaga a szef straszy zwolnieniem przy mrozie?

Jeśli rozmowy z pracodawcą nie przynoszą skutku, a Ty nadal marzniesz, organem właściwym do kontroli jest Państwowa Inspekcja Pracy. Inspektorzy regularnie, zwłaszcza zimą, sprawdzają warunki termiczne w firmach. Kary za łamanie przepisów BHP mogą być dotkliwe dla przedsiębiorców, sięgające nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Taka perspektywa może skutecznie zachęcić pracodawcę do przestrzegania przepisów.