Seria sabotaży na kolei. Ekspert nie ma dobrych wieści

Ministerstwa potwierdziły, że zabezpieczono nagrania oraz elementy mogące naprowadzić na sprawców, ale na razie śledczy nie ujawniają szczegółów. Wiadomo jedynie, że w grę wchodzą działania o charakterze sabotażowym — także w innych miejscach na wschodzie kraju, gdzie od 11 listopada zgłaszano podejrzane osoby przy torach i próby wzywania dyżurnych przez obce radiostacje.

— Zabezpieczono bardzo obfity materiał dowodowy, który pozwoli na bardzo szybką identyfikację sprawców tego haniebnego aktu dywersji — przekazał szef MSWiA. — Ponad wszelką wątpliwość w tej sprawie możemy powiedzieć, że doszło do odpalenia ładunku wybuchowego, który uszkodził tory kolejowe — dodał minister.

Zobacz też: Dywersja na kolei. Niepokojące słowa. Mogły być "duże straty wśród ludzi"

Seria incydentów na torach. Ekspert o słabościach systemu

Czy nasza infrastruktura kolejowa jest odpowiednio zabezpieczona przed tego typu zdarzeniami? Takie pytanie "Fakt" zadał Adrianowi Furgalskiemu, prezesowi zarządu Zespołu Doradców Gospodarczych TOR, specjalista ds. infrastruktury. — Nie ma takich powszechnych systemów ani możliwości, żeby obstawić tory funkcjonariuszami różnych służb mundurowych i pilnować ich dzień i noc — podkreśla nasz rozmówca.

Ekspert wyjaśnia, że nawet rozbudowane systemy techniczne nie są w stanie zapewnić pełnego nadzoru nad tak rozległą infrastrukturą. — Oczywiście istnieją systemy, które mogą pokazywać, że coś jest nie tak z taborem kolejowym czy z infrastrukturą. Mamy liczniki osi, które sprawdzają zajętość torów, ale coraz częściej zastępują one starsze obwody torowe. Ten drugi system może sygnalizować sytuacje nienormalne: albo sam system się zepsuł, albo infrastruktura jest uszkodzona, albo jest problem z zajętością toru — mówi.

Wskazuje również, że choć trwają testy nowoczesnych rozwiązań, takich jak światłowodowe monitorowanie infrastruktury, to są one najczęściej w fazie pilotaży, drogie i w najbliższych latach nie obejmą całej sieci. — Nawet europejskie systemy sterowania ruchem nie będą instalowane na wszystkich liniach. A ktoś, kto ma złe zamiary, może przenieść się na linię o mniejszym natężeniu ruchu, gdzie również mogą jechać pociągi z 500 czy 1000 osobami — dodaje.

Czytaj również: Akt dywersji pod Warszawą. Czym charakteryzuje się takie działanie?

Sabotażyści, drony i cyberataki

Funkcjonariusze Straży Ochrony Kolei, którzy w ub. roku przeprowadzili ponad 212 tys. patroli szlaków kolejowych, również nie są w stanie zagwarantować pełnej ochrony. — Oni przejdą, ktoś może wejść zaraz po nich i coś zainstalować na torach. Mamy 19 tysięcy kilometrów linii kolejowych — zaznacza Adrian Furgalski.

Kolej coraz częściej wspiera się dronami, kamerami termowizyjnymi i algorytmami. — Drony i sztuczna inteligencja to przyszłość (…) ale póki co nie da się ich rozmieszczać tak, żeby monitorowały całą sieć 24 godziny na dobę — mówi prezes ZDG TOR.

Zwraca też uwagę na werbunek sabotażystów prowadzony w sieci. — Najważniejsza jest ta ciemna strona internetu, gdzie dochodzi do werbowania ludzi. Za niewielkie pieniądze niektórzy są gotowi zrobić bardzo dużo złego. Tam muszą być stale czujne nasze służby specjalne — ostrzega.

Oprócz działań fizycznych kolej mierzy się również z nasilonymi cyberatakami. W ubiegłym roku Polska była celem ponad 100 tys. ataków, a wiele z nich miało na celu paraliż ruchu kolejowego. — 27 stycznia w ciągu godziny było 100 mln prób zakupu biletów na stronie Intercity, tylko po to, żeby ją sparaliżować. Taki duży cyberatak jest przynajmniej raz w tygodniu — relacjonuje ekspert.

Czytaj więcej: Donald Tusk skomentował uszkodzenie torów na trasie Dęblin-Warszawa. Wspomina o "akcie dywersji"

/4

Wojtek Jargilo / PAP

Na trasie Warszawa–Lublin doszło do odpalenia ładunku wybuchowego i uszkodzenia torów.

/4

Przemysław Piątkowski / PAP

Prokuratura bada sprawę jako dywersję i próbę doprowadzenia do katastrofy.