Co się dzieje, gdy bierzesz za dużo cynku? Tak możesz sobie zaszkodzić

• Eksperci zalecają ostrożność w suplementacji cynku, uwzględniając jego obecność w diecie i kosmetykach
• Przekroczenie zalecanej dawki cynku może wpływać na poziom cholesterolu, obniżając HDL i potencjalnie zwiększając ryzyko chorób serca
• Zbyt wysoki poziom cynku osłabia układ odpornościowy, zwiększając podatność na infekcje
• Nadmierna suplementacja cynku może prowadzić do niedoborów miedzi, co skutkuje problemami zdrowotnymi, takimi jak osteoporoza czy zaburzenia koordynacji
• Więcej informacji znajdziesz na stronie głównej Onet
• Dużo czytania, a mało czasu? Sprawdź skrót artykułu

SPIS TREŚCI

1. Cynk kontra miedź — niebezpieczna nierównowaga
2. Anemia i leukopenia — groźne skutki uboczne
3. Osłabienie odporności — paradoks cynku
4. Cholesterol — w dół i w górę
5. Ryzyko zaburzeń neurologicznych
6. Problemy żołądkowo-jelitowe i ryzyko zatrucia
7. Większe ryzyko raka prostaty?
8. Ile cynku naprawdę potrzebujemy?

Cynk kontra miedź — niebezpieczna nierównowaga

Nadmierna suplementacja cynku może prowadzić do poważnych niedoborów miedzi — pierwiastka niezbędnego dla prawidłowego metabolizmu żelaza, produkcji energii czy budowy tkanki łącznej. Skutki? Wysoki poziom cholesterolu, zaburzenia koordynacji, osteoporoza i inne problemy zdrowotne. Niedobór miedzi może pojawić się nie tylko po doustnej suplementacji, ale również przy stosowaniu preparatów cynkowych na skórę czy kremów do protez z dodatkiem cynku.

Anemia i leukopenia — groźne skutki uboczne

Przyjmowanie cynku przez kilka miesięcy może skutkować obniżeniem liczby czerwonych i białych krwinek. Gwałtowny spadek tych parametrów często wynika właśnie z wyczerpania zapasów miedzi. W przypadku zdiagnozowania anemii lub leukopenii podczas suplementacji cynkiem, należy natychmiast przerwać jego stosowanie i skonsultować się z lekarzem, który może zalecić suplementację miedzią.

Osłabienie odporności — paradoks cynku

Chociaż cynk uchodzi za pierwiastek wspierający odporność, jego nadmiar działa odwrotnie. Zbyt wysoki poziom cynku osłabia funkcjonowanie kluczowych komórek układu immunologicznego, zwiększając podatność na infekcje.

Cholesterol — w dół i w górę

Długotrwałe przyjmowanie cynku wpływa także na poziom cholesterolu. Wyższe dawki cynku mogą obniżać poziom "dobrego" cholesterolu HDL, co niekorzystnie odbija się na zdrowiu serca. Z drugiej strony, niższe dawki mogą wpłynąć na obniżenie "złego" cholesterolu LDL.

Ryzyko zaburzeń neurologicznych

Niedobór miedzi, będący efektem nadmiaru cynku, może prowadzić do poważnych, często nieodwracalnych zaburzeń neurologicznych — od uszkodzenia rdzenia kręgowego aż po problemy ze wzrokiem. W przeciwieństwie do zaburzeń krwi, te zmiany zwykle nie cofają się po odstawieniu cynku.

Problemy żołądkowo-jelitowe i ryzyko zatrucia

Długotrwała suplementacja cynku wiąże się także z dolegliwościami ze strony układu pokarmowego: bólem brzucha, nudnościami, wymiotami czy biegunką. Wysokie dawki mogą prowadzić nawet do zapalenia trzustki. Kontakt z trutkami na szczury zawierającymi cynk może być śmiertelnie niebezpieczny.

Większe ryzyko raka prostaty?

Mężczyźni przyjmujący więcej niż 75 mg cynku dziennie mogą być narażeni na zwiększone ryzyko rozwoju raka prostaty — alarmują eksperci.

Ile cynku naprawdę potrzebujemy?

Zalecane dzienne spożycie cynku (RDA) zależy od wieku, płci oraz indywidualnych potrzeb organizmu. Przekroczenie tzw. górnego bezpiecznego poziomu (UL) — zarówno w suplementach, jak i w diecie — może prowadzić do zaburzeń gospodarki miedzią, osłabienia odporności i innych poważnych problemów zdrowotnych.

• Tak Polacy zażywają witaminę D. Farmaceutka: wyrzucają pieniądze w błoto

Warto pamiętać, że cynk obecny jest nie tylko w suplementach, ale także w żywności i kosmetykach. Ostrygi, owoce morza i mięso to jego najbogatsze naturalne źródła — już 85 g surowych ostryg dostarcza niemal tyle cynku, ile wynosi maksymalna bezpieczna dawka dla dorosłych.