Co Księżyc ma wspólnego ze starym fiatem? Okazało się, że bardzo wiele

2 miesięcy temu 19

Data utworzenia: 18 listopada 2025, 10:32.

Na Księżycu pojawiła się rdza. Brzmi absurdalnie? A jednak. Chińscy naukowcy znaleźli tam ślady tlenków żelaza. Tak, tych samych, które od lat zżerają karoserię starych fiatów i zapomnianych wraków gnijących na złomowiskach albo za szopą u dziadka. Problem w tym, że na Księżycu nie ma powietrza. A jednak coś się tam utleniło.

Maluch kontra Księżyc. Jeden rdzewieje na złomowisku, drugi… w kosmosie. Foto: Piotr Kamionka/Reporter; ZumaPress/NASA; 123RF / Fakt.pl

Księżyc to naturalny satelita Ziemi. Widzisz go w nocy, o ile nie zasłaniają go chmury albo LED-y z miejskich latarni. Ostatni raz człowiek chodził po nim w 1972 r., czyli 52 lata temu, ale dla młodszych pokoleń to i tak zamierzchła historia. Od tamtej pory Księżyc pozostaje tajemnicą, obiektem badań i regularnym źródłem naukowych zaskoczeń. Teraz mamy kolejne: okazało się, że Księżyc… rdzewieje.

Rdza w kosmosie? A jednak

Jak podają naukowcy na łamach czasopisma Science Advances, w próbkach gleby księżycowej z misji Chang’e-6 wykryto mikroskopijne kryształy hematytu i maghemitu, czyli tlenków żelaza. Tak, to dokładnie te same związki chemiczne, które tworzą rdzę na starych samochodach, poręczach i innych metalowych smutkach. Odkrycie zaskakuje, bo Księżyc nie ma atmosfery, tlenu, wody. Nie występują tam deszcze, a zatem nie powinien mieć także warunków do korozji.

Prof. Wolszczan nie kryje obaw o przyszłość. Wskazuje największe zagrożenie. "Mogą doprowadzić do samozagłady"

Kto grzebał, ten znalazł

Chińscy badacze, analizując próbki zebrane z jednego z najstarszych basenów uderzeniowych w Układzie Słonecznym — South Pole–Aitken Basin, natrafili na ślady tlenków żelaza w regolitycznych brekcjach. Brzmi skomplikowanie? Mówiąc po ludzku: coś uderzyło w Księżyc z dużą siłą, stopiło skały, ciśnienie i temperatura poszły w górę, i nagle bum: mamy warunki do utleniania. Niby bez tlenu, a jednak. Astrokorozja.

To nie pierwsze takie podejrzenia

Już wcześniej instrumenty, takie jak Moon Mineralogy Mapper, sugerowały obecność hematytu w rejonach biegunowych. W 2022 r. misja Chang’e-5 dostarczyła dowodów na obecność magnetytu. Ale dopiero teraz badacze mają dowody laboratoryjne na faktyczną obecność rdzy w próbkach zebranych z Księżyca. A to zmienia wiele.

Ponad 1500-letnia zagadka skuta lodem. Nieprawdopodobne, co odkryli

Dlaczego to ma znaczenie?

To odkrycie może pomóc w wyjaśnieniu tajemniczych anomalii magnetycznych na powierzchni Księżyca. Pokazuje też, że nasz satelita wcale nie jest aż tak martwy, jak się powszechnie uważa. A może po prostu bardzo długo rdzewiał po cichu, jak fiat zostawiony zimą pod blokiem.